Isyajug'ot, kono eg'u jad nei tar vaj'an charha, zar nei vaj tar nei jad. Tumi jodi mon'e gorode changma jad'ur vaj'an thei zebogoi, tomartun e doghya gori tare bebohar gora poribo. Mor oneg mon'ot dugh the zelo karon Changma'r Ojhapath'un Changma'uni pori no janond. Se karon'e mui latin okkor'loi leghi zangor.
Zekke tumi eg'u "shobdo" leghiba sekke tomartun age cindya gora poribode e doghya gori.
a) Thumendhi, ki dile tig oy? Mui jodi "gaj-baj" leghong, se shobdo'bu obogoidi "gaj-baj'or" ar "gaj-baj'ot". Changma'uni "gach-bach'or, gach-bach'ot" no kond.
Eg dagi "dat, vat, jat" leghond. Cindya gori cele, tara e doghya ond "dad, vad, jad". Kittei? Changma'r kodhadhi, ami koide: dad'or (dad'ot), vad'or (vad'ot), jad'or (jad'ot).
b) Mui kittei "gaj-baj'or, gaj-baj'ot" leghongor? Se doghya gori leghile changma'r kodha'ani gom’e legha zand.
c) Tomartun aro eg'an kodha mon'ot ragha poribo. Zar ze doghya gori mon'e koi se doghya gori no leghyo. No ole, Changma'uni begkuni "ullot-pallot" obak.
d) Mui mon’e gorong, ami jodi adam’or, dej’or, nogor’or nang leghy, sekke kintu amartun tig e doghya gori legha poribo: Paris—Paris’an, France—France’an, Jumland—Jumland’an. E sudom'an no manile, changma’r vaj'an leghode kotin aghe.
A.
A guro'uni aad, atheng doya aghond. Mui mon'e gorong eg'an kam agorcya thebo.
ABA n. (aba'an, aba'ani, aba'r, aba't). Zian'oi agaj'an oyi. Padol boyar, boyar ejhei zaï. Manuj'e aba bodoladond, aba bonduk'oi hara hodond, aro eg dagi agun'ot aba dedond. Belya ole, Jummo'uni aba khebattei ijor'ot bojond.
ABA-JABA adv. Andaje, og no og gori.
ABALOT adj. abalot dena
ABILEC n. abilec gorana
ABIRIT-ZABIRIT adv. aba-jaba.
ABOT-JABOT adv. aba-jaba.
ACABEREYA adj. no cabereya
ACABEYA adj. no cabeya
ACABPYA adj. no cabpya
ACAGHICEYA adj. caghi no ceya.
ACAGORIBOLA adj. cagori charha, acagori gorcya.
ACAJGORCYA adj. caj no gorcya.
ACAJYA v. no cajya.
ACALANDYA adj. calan no dya.
ACALEYA adj. no caleya.
ACAMCULYA adj. cam no culya.
ACAREYA adj. no careya.
ACATTEYA adj. no catteya.
ACEDEYA adj. no cedeya.
ACEGEYA adj. no cegeya.
ACHITYA adj. no chitya.
ACHONMORCYA adj. chon no morcya.
ACIBEYA adj. no cibeya.
ACIBIDYA adj. cibi no dya.
ACIBPYA adj. no cibpya.
ACIDEGORCYA adj. cide no gorcya.
ACIDHENDYA adj. cidhen no dya.
ACIDHIDYA adj. cidhi no dya.
ACIGGORCYA adj. cig no gorcya.
ACINDEYA adj. no cindeya.
ACINYA v. no cinya.
ACIREYA adj. no cireya
ACIRIDYA adj. No ciridya
ACITJUREYA adj. cit no jureya.
ACOGHDYA adj. cogh no dya.
ACOGHKHADTYA adj. cogh no khadtya.
ACOGHKHULYA adj. cogh no khulya.
ACOGIDYA adj. cogi no dya.
ACOGODTYA adj. no cogodtya.
ACOKGORCYA adj. cok no gorcya.
ACOLGORCYA adj. col no gorcya.
ACOMYA adj. no comya.
ACORCAGORCYA adj. corca no gorcya.
ACORGORCYA adj. cor no gorcya.
ACORHEYA adj. no corheya.
ACORZEYA adj.
ACUGEYA adj. no cugeya.
ACUJYA adj. no cujya.
ACULCULEYA adj. cul no culeya.
ACUMULONG adj. cumulong no gorcya.
ACUMYA adj. no cumya.
ACURGORCYA adj. cur no gorcya.
ACUSYA adj. no cusya.
AD n. (ad'an, ad'ani, ad'or, ad'ot). Zian adojorhattun angulo madha song zaï. Mui ad dinei (adt'oi) vad khang. Eg'an ad'ot pajju angul thand. Ad calagi, ad calagi gorana, ad calana, ad culculona, ad dhora-dhori gorana, ad dhorcya, ad gorana, ad guscyana, ad kaba, ad kajoni, ad korha, ad korhi, ad korhi lagana, ad maba, ad mud gorana, ad padana, ad padol, ad tulona.
ADA-ADI n. (ada-adi'an, ada-adi'ani, ada-adi'r, ada-adi't). Zana-ejhana'an eg jaga'ttun aro eg jaga't. Eg jaga'ttun aro eg jaga't valog bar ujhol lamoni gori pana.
ADAGDYA adj. Dag no dinei.
ADAGI-ANANA v. (eg jon'ore) no daginei anana.
ADAGI-ANYA adj. No daginei anya.
ADAGYA adj. No daginei. Te adagya amaïdhu ejhya.
ADAM n. (adam'an, adam'ani, adam'or, adam'ot). Ze jaga't koiegkani ghor thand. Ami adam berha ziei. Changma adam'ani duol. Oneg Changma ezo adam'ot thand.
ADANA v. Eg jaga'ttun aro eg jaga't adi-adi zana.
ADAPODH n. (adapodh'an, adapodh'ani, adapodh'or, adapodh'ot). Adi zeya podh, zianodhi garhi no zaï.
ADARA adj. Adi parong-parong. Sigon guro dui tin bojore adi parong-parong ond.
ADBODOL n. bodol'or addan.
ADDAN adj. Di vag'ottun eg vag.
ADDANYA adj. Ordeg. Addanya gori kam gorana: kam puro gori no gorana, gome no gorana.
ADE adv. Ad'oi. Ade gorcya (ade gorana: adt'oi gorana). Ade leghya (ade leghana), ade kolome: adt'oi ar kolommoi, ade kolome gorana…
ADE-ADE adv. Eg ad'ottun aro eg ad'ot. Mui tare beg boiun ade-ade dung (ade-ade dena).
ADHA n. (adha'an, adha'ani, adha'r, adha't). Tentenya jinij eg'an jinij'ot libi dile aro eg'anot baji thaï. Belgulo'ttun adha pa zaï. Adha ona, adha gorana, adha lagana, adha libana.
ADHA-ADHA adj. Tentenya-tentenya. Adha-adha vad. Adha-adha ona.
ADHAGYA adj. No dhagya.
ADHALYA adj. No dhalya.
ADHOLGEYA adj. No dholgeya
ADHONG adj. Jagulug.
ADIJON n. (adijon'u, adijon'un, adijon'or, adijon'ot). Adam'or neta, chairman.
ADINEI adi-adi zenei.
ADJURH n. (adjurh'an, adjurh'ani, adjurh'or, adjurh'ot). Nijo di'an adore baja-baji'an. Adjurh gorana: nijo ad'anire baja-bajya gorana.
ADMUGUJO n. (admugujo'an, admugujo'ani, admugujo'r, admugujo't). Ado jogar gori lagande sheleya jinij.
ADO Ade. Ado cabor, ado cal, ado ijire, ado ijire dena, ado kabil, ado kam, ado legha, ado pada, ado taram, ado thar.
ADOBPYA adj. no dobpya.
ADOGORCYA adj. No dogorcya.
ADOR v (tui) ador.
ADOREYA adj. No doreya.
AD'OT adj. Ad'anot. Ad'ot dhorana, ad'ot thana, ad'ot tulona.
ADOYA adj. No doya.
ADTHENG n. (adtheng'an, adtheng'ani, adtheng'or, adtheng'ot). Manuj'or / eman'or ad'ani ar theng'ani.
ADT'OI adv. Ad'anoi / ad'aniloi. Ad'oi dhorana: ad dinei dhorana.
AG adj. Age-age, patte. Ag bajana, ag baji, ag bajoni, ag barana, ag bari anana, ag baroni, ag cana, ag gori, ag gori thona.
AGAB adj. Agab cagala, agab jhar.
AGAJ n. (agaj'an, agaj'ani, agaj'or, agaj'ot). Madha uguri thum charha jaga'an. Agaj'ot peig urhond, jag jag meg ond. Agaj'ottun jhorh porhe. Agaj kujum, agaj tara, agaj podh
AGAJ-PADAL n. (agaj-padal'an, agaj-padal'ani, agaj-padal'or, agaj-padal'ot) oneg bej-kom.
AGALAG adj. Farog the zani.
AGANA v. eg'an pada't degha zaï para gori kolom'oi dag thanana. Mui eg'u gorha ageiung.
AGARE adj. Zindhi'ttun pani gongar'an ejhe (gang).
AGATYA adj. Shohoje gora no zeya, onek bol dinei gora pore, shohoj noy. Leghana kam'an olode oneg agatya.
AGA-UGA adv. Begkan.
AGCUANA v.
AGE adj. Patte. Mui age gorong: patte mui gorong, poredhi manuj'e goribak.
AGE-AGE adv. Begkun'ottun age. Age-age zana
AGELDYA adj. gel no dya.
AGELKHEYA adj. gel no kheya.
AGENDOLBANYA adj. gendol no banya.
AGE-PIJE exp. Gome-dale. Age-pije vabona.
AGETDYA adj. get no dya.
AGHARA-PIRHE n. (aghara-pirhe'an, aghara-pirhe'ani, aghara-pirhe'r, aghar-pirhe't). Eg jado pirhe.
AGHILEPDYA adj. gilep no dya.
AGHI-PADI exp. Oneg dugh penei. Aghipadi sore pana.
AGHODEYA adj. no ghodeya.
AGHONEYA adj. no ghoneya.
AGHONI-SHAL n. (aghoni-shal'an, aghoni-shal'ani, aghoni-shal'or, aghoni-shal'ot). Ze jaga'anot agha zaï. Aghoni-shal'ot zana.
AGHUBEYA adj. no ghubeya.
AGHUJUSYA adj. no ghujusya.
AGHULEYA adj. no ghuleya.
AGHUMEYA adj. no ghumeya.
AGHUREYA adj. no ghureya.
AGILYA adj. no gilya.
AGIRGIREYA adj. no girgireya.
AGKODHA n. (agkodha'an, agkodha'ani, agkodha'r, agkodha't). Eg'u boi'or age age leghonde kodha, boi'or porishoy.
AGOJEIDYA adj. gojei no dya.
AGOJHEYA adj. no gojheya.
AGOJOR-GORCYA adj. gojor no gorcya.
AGOLOTYA adj. Age-age.
AGOLYA adj. no golya.
AGONGEYA adj. no gongeya.
AGOPYA adj. no gopya.
AGORAJ-GORCYA adj. goraj no gorcya.
AGORCYA adj. no gorcya.
AGORHDYA adj. gorh no dya.
AGORKHANA v. gor no khana.
AGORKHEYA adj. gor no kheya.
AGOROMGORCYA adj. gorom no gorcya.
AGUJEYA adj. no gujeya.
AGULI-MARCYA adj. guli no marcya.
AGULYA adj. No gulya.
AGUN n. (agun'an, agun'ani, agun'or, agun'ot) zian'ottun ekko sade gorom ar phor negili zekke jinij (gaj, baj…) purizaï. Jummo'uni gajbaj'ot agun bajedund. Belya ole, manuj'e agun dhoran(agun dhorana), agun jaland (agun jalana), gum'ot puribar agedhi agun marand (agun marana).
AGUN'OR adj. Agun'ottun.
AGUN'OT adj. Zekke manuj'e agun bebohar gorond sekke tara jinij "agun'ot" dund (agun'ot dena). Ekdagi agun'ot dya pidha khand.
AGUNYA adj. no gunya.
AGUSCEYA adj. no gusceya.
AHRA-AHRI n. (ahra-ahri'an, ahra-ahri'ani, ahra-ahri'r, ahra-ahri't). Kobor pa-pi no thani.
AHRANA v. eg'an jinij, gyan…no thana ar. Mui mo babbure cigon thagode ahreiung. Isya-belya, mui harat tenga ahreiung.
AHRANI n. (ahrani'an, ahrani'ani, ahrani'r, ahrani't), giroj no thani, jinij no pani.
AHREI adj. ahrei dena, ahrei diya, ahrei dya.
AHREIYA n. (ahreiya'bu, ahreiya'un, ahreiya'r, ahreiya't). Zibi ahraï.
AHREYA adj. zian ahra zeya.
AIN n. (ain'an, ain'ani, ain'or, ain'ot). Manuj'or, jad'or, somaj'or, dej'or sudom. Ain gorana, ain goriya, ain montri, ain montrog, ain mote, ain shastro, ain solla diya, ain sova, ain sudom.
AÏU n. (aiu'an, aiu'ani, aiu'r, aiu't) boyoj.
AJA exp. Eg jon'ore aro eg jon'e adt'oi berhe dhoroni. Aja gorana, aja gorcya.
AJA-AJI exp. Aja-aji gorana.
AJABEYA adj. no jabeya.
AJAÏ adj. eg jono poribotte. Mui toma ajaï bibinno dejot zeiung, mui ta ajaï gorcung…
AJALEYA adj. no jaleya.
AJALYA adj. no jaleya.
AJANA adj. no janinei.
AJANEIDYA adj. janei no dya.
AJANEYA adj. no janeya.
AJANYA-ASHUNYA exp. Kobor no peya bade.
AJAPDYA adj. jap no dya.
AJAR n. ajar ajar.
AJARHANA v. bol gori, alog gorinei madit thona.
AJATTEYA adj. no jatteya.
AJER adj. unno kiju goribartei prostut thani. Ajer felya, ajer gorana, ajer gorcya, ajer lokken, ajer lona, ajer ona, ajer pana, ajer peya, ajer porcya, ajer thana.
AJHA n. (ajha'an, ajha'ani, ajha'r, ajha't). suvo kobor pebattei barjei thani. Ajha badi, ajha barha, ajha dena, ajha gorana, ajha gorcya, ajha raghana, ajha vangana, ajha vangya.
AJHABEYA adj. no jhabeya.
AJHANA v. kujhi deghebattei ud'ani, mu'an larade larade se loge roh negalana.
AJHAPEYA adj. ajha no peya.
AJHARCYA adj. no jharcya.
AJHARIFELYA adj. jhari no felya.
AJHI n. (ajhi'bu, ajhi'un, ajhi'r, ajhi't). Kujhi deghani. Ajhi holok-holok, ajhi kujhi, ajhi kujhie, ajhi mileya, ajhi mu, ajhi mue, ajhi padi porhana, ajhi pana, ajhi rojya, ajhi samalana, ajhi tamaja, ajhi vora.
AJHIMEYA adj. no jhimeya.
AJHIR adj. Ajhiloi gorcya. Ajhir alap, ajhir kando, ajhir roj, ajhir rojyar, ajhir sombod, ajhir tubon.
AJHI-RONGO n. (ajhi-rongo'an, ajhi-rongo'ani, ajhi-rongo'r, ajhi-rongo't). Dol dol ar bej gori ajhi. Ajhi-rongo gorana: bej gori ajhana.
AJHIYA n. zibi ajhe.
AJHOL n. adj. (ajhol'u, ajhol'un, ajhol'or, ajhol'ot). Patte, zibettun arambo oyi.
AJHOLE adv. Ajhol gori.
AJHOLGEYA adj. no jholgeya.
AJHORCYA adj. no jhorcya.
AJHOREYA adj. no jhoreya.
AJHURCYA adj. no jhurcya.
AJIZANA v. gaï gaï ahri zana.
AJU n. (aju'bu, aju'un, aju'r). Mar otoba babor babpu.
AJU-NANU n. (aju-nanu'bu, aju-nanu'un, aju-nanu'r). Mar otoba babor bab-maun.
AJU-PIJU n. (aju-pijubu, aju-pijuun, aju-piju'r). Eg'u manuj'or ag purujjun.
AGKODHA n. (agkodha’an, agkodha’ani, agkodha’r, agkodha’t). Age age koya kodha.
AGKOL n. (agkol'an, agkol'ani, agkol'or, agkol'ot). Bebohar. Eg'u manuj'or cholon-birhon. Agkol ona, agkol thana.
AKYANG n. (akyang'an, akyang'ani, akyang'or, akyang'ot). Gorte gorte agkol'an. Akyang gorana, akyang ona.
ALADA adj. Eg kuredhi. Alada gorana, alada ona.
ALADA-ALADA exp. Alada dhogya.
ALADAGORI adv. Farog gori. Aladagori thona, raghana, thoi dena.
ALANA v. zekke ujhu'ttun benga obo otoba somoy zebo. Bel'an aleii (bel alana).
ALEJYA n. (alejya'bu, alejya'un, alejya'r, alejya't). @.
ALOTYA adj/n. (alotya'an, alotya'ani, alotya'r, alotya't). age age koya.
AM n. (am'u, am'un, am'or, am'ot) folfagor amgaj'ot dhorede, ta chaj'an olodya rong, khade gom lage.
AMAR pron. e ghor'an kar? Amar.
AMARE pron. amare manuj'e kocpebak.
AMGAJ n. (amgaj'u, amgaj'un, amgaj'or, amgaj'ot). gorom dej'or gaj, zibettun am dhorond.
AMI pron. di jon manuj ole "ami" bebohar gora zaï. Ami olonge jum dej'or manuj. Ami begkuni changma kodha cigibong.
ANANA v. nije nejana. Mui mor loge eg jon annuong.
ANDAR n. (andar'an, andar'ani, andar'or, andar'ot). Zekke degha no zaï. Andar gorana, andar ona.
ANDIG n. (andig'u, andig'un, andig'or, andig'ot). Zekke di jon'or mela obo sekke tara angul'ot gul gori (son'ar) "andig pinond”. Mile’uni duol sajibattei angul'ot andig lagand.
ANG n. (ang'an, ang'ani, ang'or, ang'ot). Eg jad'or montro.
ANGUL n. (angul'u, angul'un, angul'or, angul'ot). eg'an ad ar eg'an theng paj vag thumendhi ondoi sianire koi zaïdi "angul" (ad'or angul, theng'or angul). Eg'u manuj'or kuribu angul thand.
ANGUL’OR adj. Angul'ottun. Angul’or cab, angul’or dag, angul’or pab.
ANGUTYA adj. angutya gori.
ATHAMEYA adj. no thameya.
ATHANPEYA adj. no than peya.
ATHAREYA adj. no thareya.
No comments:
Post a Comment